Can و Can't برای توانایی و کمک خواستن در انگلیسی A1

ساختار پایه این است: فاعل، سپس can و بعد شکل پایهٔ فعل. مثلاً I can swim یعنی «من می‌توانم شنا کنم».

برای ساخت جمله، معنی این فعل‌ها را بشناس: swim شنا کردن، cook آشپزی کردن، drive رانندگی کردن، speak صحبت کردن و help کمک کردن.

مثال:

برای ناتوانی از can't استفاده می‌کنیم:

فعل بعد از can/can't تغییر نمی‌کند.

درست:

نادرست:

بعد از فعل can مستقیم شکل پایه‌ی فعل می‌آید.

نادرست:

برخلاف بعضی فعل‌های حال ساده، can برای سوم‌شخص s نمی‌گیرد.

can't شکل کوتاه cannot است. cannot را معمولاً یک‌کلمه‌ای می‌نویسیم. برای منفی، پس از فاعل can't و سپس شکل پایهٔ فعل می‌آید.

مثال:

برای سؤال، can را قبل از فاعل می‌آوریم:

به do/does نیاز نداریم.

و:

در گفتار طبیعی، can در وسط جمله اغلب کوتاه و کم‌تأکید شنیده می‌شود:

اما can't معمولاً واضح‌تر و با تأکید بیشتری شنیده می‌شود:

برای تمرین، این جفت‌ها را با صدای بلند بگو:

در بسیاری از تلفظ‌های آمریکایی، can’t واکه‌ای نزدیک به /æ/ دارد و در بسیاری از تلفظ‌های بریتانیایی /ɑː/ می‌شنوی. صدای آخر t هم همیشه واضح رها نمی‌شود؛ فقط منتظر شنیدن یک «ت» پررنگ نباش. برای فهم منفی، واکه، تأکید و معنی جمله را با هم در نظر بگیر. اگر شک داری، سؤال تأییدی بپرس: Sorry, can you swim? و پاسخ کوتاه را بشنو.

یکی از کاربردی‌ترین جمله‌های این درس:

یعنی: «می‌تونی کمکم کنی؟»

می‌توانی این جمله را در کلاس، سفر یا یک موقعیت روزمره استفاده کنی.

برای درخواست ساده:

ممکن است شکل مؤدبانه‌تر را هم بشنوی:

جملهٔ Could you help me, please? را به صورت عبارت آماده یاد بگیر؛ یعنی «می‌شود لطفاً کمکم کنی؟». در موقعیت عادی و دوستانه هم می‌توانی این درخواست‌های کوتاه را به کار ببری:

وقتی چیزی را نفهمیدی:

یا مؤدبانه‌تر:

اگر طرف مقابل خیلی سریع حرف می‌زند:

اگر هنوز منظور را نفهمیدی:

repeat یعنی دوباره گفتن؛ more slowly یعنی آهسته‌تر و explain یعنی توضیح دادن. اگر فقط صدا را نشنیدی، درخواست تکرار کن؛ اگر شنیدی ولی معنی را نفهمیدی، Can you explain it? مناسب‌تر است.

طرف مقابل ممکن است برای پذیرفتن درخواست بگوید Sure یا Of course، یعنی «حتماً». برای جواب منفی هم ممکن است بشنوی Sorry, I can’t، یعنی «متأسفم، نمی‌توانم». پس از گرفتن کمک، Thank you بگو.

برای اجازه‌ی ساده:

یا:

وقتی می‌خواهی اجازه بگیری، جمله را با Can I ...? شروع کن.

وقتی حالت خوب نیست، یک جملهٔ کوتاه برای گفتن مشکل و یک جمله برای درخواست کمک کافی است:

در جملهٔ It hurts here می‌توانی محل درد را نشان بدهی. اگر کسی بپرسد Does it hurt? یعنی «درد می‌کند؟»، جواب کوتاه Yes, it does یا No, it doesn’t است. این‌ها را به صورت عبارت آماده تمرین کن.

یک گفت‌وگوی کوتاه:

در این موقعیت لازم نیست نام بیماری یا توضیح طولانی بدانی؛ اول نیازت را روشن بگو.

در این مرحله:

• can را برای توانایی، سؤال و درخواست ساده فعالانه استفاده می‌کنی؛
• could را فقط در چند درخواست مؤدبانه‌ی ثابت می‌بینی.

در این تمرین، تفاوت can و could فقط به همین درخواست‌های آماده مربوط است؛ با could جملهٔ تازه‌ای دربارهٔ گذشته یا موقعیت فرضی نساز.

۱. گذاشتن to بعد از can

نادرست:

درست:

۲. اضافه کردن s به can

نادرست:

درست:

۳. استفاده از don't برای منفی کردن can

نادرست:

درست:

۴. استفاده از do در سؤال

نادرست:

درست:

• با can توانایی را بیان کنی؛
• با can't ناتوانی را بگویی؛
• Can ...? سؤال بسازی و جواب کوتاه بدهی؛
• can و can't را در گفتار بهتر از هم تشخیص بدهی؛
• با Can you help me? کمک بخواهی؛
• با Can you repeat that? درخواست تکرار کنی؛
• چند درخواست ثابت و مؤدبانه با Could you ...? را بفهمی و استفاده کنی؛
• با یکی از جمله‌های آماده، یک مشکل جسمی ساده یا نیاز فوری به کمک را بیان کنی؛
• بدون ورود به همه‌ی کاربردهای could، همین مهارت‌های A1 را درست اجرا کنی.

برای دیدن جای این درس در کل دوره، مسیر یادگیری انگلیسی A1 را ببین.